„No. 5, 1948”
Jackson Pollock

Wyobraź sobie artystę, który maluje obraz bez pędzla i sztalugi, w zamian rozlewając farbę na podłogę. Tak właśnie pracował Jackson Pollock, twórca jednego z najbardziej rozpoznawalnych dzieł sztuki nowoczesnej – „No. 5, 1948”.

Dzieło powstało w 1948 roku, w okresie rozkwitu ekspresjonizmu abstrakcyjnego – kierunku, który narodził się w Stanach Zjednoczonych po II wojnie światowej. Artyści związani z tym nurtem nie chcieli przedstawiać rzeczywistości, lecz emocje, energię i sam proces tworzenia. Pollock stał się jego najbardziej znanym przedstawicielem.

„No. 5, 1948” zostało wykonane farbą olejną i emalią przemysłową na płycie pilśniowej. Obraz ma imponujące rozmiary – około 244 na 122 centymetry. Artysta nie malował go na sztaludze. Układał płytę na podłodze i poruszał się wokół niej, rozlewając, chlapiąc i kapiąc farbę z pędzli, patyków czy nawet strzykawek. Ta metoda przeszła do historii jako technika drippingu.

Na pierwszy rzut oka dzieło może wydawać się chaotycznym splotem linii i plam. Jednak Pollock nie działał przypadkowo. Gęsta sieć żółtych, brązowych, białych i czarnych smug tworzy skomplikowaną strukturę przypominającą korzenie, gałęzie lub zapis ruchu. Obraz nie ma jednego punktu centralnego – wzrok widza może swobodnie wędrować po całej powierzchni.

Sam artysta twierdził, że podczas pracy staje się częścią obrazu. Nie malował tego, co widzi, lecz to, co czuje. Dlatego jego dzieła często określa się mianem „action painting”, czyli malarstwa akcji. W tym przypadku równie ważny jak gotowy obraz był sam proces jego powstawania.

W 2006 roku dzieło zostało sprzedane w prywatnej transakcji za około 140 milionów dolarów. Była to wówczas jedna z najwyższych kwot zapłaconych za obraz w historii. Nabywca pozostał anonimowy przez długi czas, co tylko zwiększyło zainteresowanie dziełem.

Dla wielu osób „No. 5, 1948” wygląda jak przypadkowy chaos. Dla innych jest symbolem artystycznej wolności i przełomu w historii sztuki. Niezależnie od interpretacji, obraz Pollocka pozostaje jednym z najważniejszych dzieł XX wieku – dowodem na to, że czasem najciekawszy jest nie sam temat obrazu, lecz energia i emocje zapisane w każdym ruchu ręki artysty.

Imagine an artist creating a painting without using an easel and barely touching a brush, instead pouring paint directly onto a surface laid on the floor. This was precisely how Jackson Pollock worked when he created Number 5, 1948, 1 of the most recognizable masterpieces of modern art.

The work was created in 1948, during the rise of Abstract Expressionism—a movement that emerged in the United States after the 2 World War. Artists associated with this movement were not interested in depicting reality but rather emotions, energy, and the creative process itself. Pollock became its most famous representative.

Number 5, 1948 was executed using oil paint and industrial enamel on fiberboard. The painting is impressive in scale, measuring approximately 244 by 122 centimetres. Pollock did not paint it on an easel. Instead, he placed the board on the floor and moved around it, dripping, splashing, and pouring paint from brushes, sticks, and even syringes. This approach became known as the drip painting technique.

At 1st glance, the work may appear to be a chaotic web of lines and splashes. Yet Pollock’s process was far from random. The dense network of yellow, brown, white, and black strands forms a complex structure reminiscent of roots, branches, or traces of movement. The painting has no central focal point; the viewer’s eye is free to travel across its entire surface.

Pollock himself claimed that while working, he became part of the painting. He was not painting what he saw but what he felt. For this reason, his works are often described as action painting, a form of art in which the act of creation is just as important as the finished image.

In 2006, Number 5, 1948 was sold in a private transaction for approximately 140,000,000 dollars. At the time, it was 1 of the highest prices ever paid for a work of art. The identity of the buyer remained unknown for a long time, adding to the mystery surrounding the work.

To some viewers, Number 5, 1948 appears to be little more than random chaos. To others, it is a symbol of artistic freedom and a turning point in the history of art. Regardless of interpretation, Pollock’s masterpiece remains 1 of the defining works of the 20 century—a testament to the idea that sometimes the most fascinating subject is not what is depicted, but the energy and emotion embedded in every movement of the artist’s hand.